KVH, BSH czy C24 – jakie drewno na więźbę dachową?

Na budowach wciąż słychać pytanie „KVH czy C24?”, choć to trochę jak pytanie „diesel czy SUV”. C24 to klasa wytrzymałości, a KVH to rodzaj produktu. Belka KVH najczęściej też ma klasę C24. Różnica leży w tym, jak drewno zostało przygotowane – i to ona decyduje o tym, jak więźba zachowa się po montażu.

Najpierw porządek w pojęciach

C24 to klasa wytrzymałości drewna konstrukcyjnego iglastego według normy PN-EN 338. Mówi, jakie obciążenia przeniesie element o danym przekroju. Drewno trafia do tej klasy po sortowaniu wytrzymałościowym – wizualnym albo maszynowym. Sama klasa nie mówi nic o tym, czy drewno jest suche ani czy jest strugane.

KVH (z niem. Konstruktionsvollholz) to lite drewno konstrukcyjne o podwyższonym standardzie. Jest suszone komorowo, czterostronnie strugane, a dłuższe elementy powstają z krótszych odcinków łączonych na mikrowczepy. Przy produkcji usuwa się też fragmenty z dużymi wadami.

BSH (z niem. Brettschichtholz) to drewno klejone warstwowo. Belka składa się z kilku suszonych lameli sklejonych ze sobą. Ma własne klasy wytrzymałości, oznaczane np. GL24h lub GL28h.

Porównanie w skrócie

Wartości wilgotności są orientacyjne – dokładne parametry podaje producent w deklaracji właściwości użytkowych.

Dlaczego wilgotność jest ważniejsza, niż się wydaje

Drewno schnie aż do momentu, gdy jego wilgotność zrówna się z otoczeniem. W ogrzewanym poddaszu to zwykle kilkanaście procent. Belka zamontowana mokra będzie schnąć już w konstrukcji – a schnąc, kurczy się, skręca i pęka.

W praktyce oznacza to:

• pęknięcia i rysy na płytach g-k pod skosami, gdy krokwie pracują po wykończeniu poddasza,
• luzy w połączeniach, bo czop i gniazdo kurczą się w różnym stopniu,
• nierówną połać, którą widać po ułożeniu pokrycia.

Mokre drewno sprzyja też rozwojowi grzybów i pleśni, zwłaszcza gdy szybko zostanie zamknięte pod membraną i ociepleniem.

Co to oznacza przy więźbie z CNC

Przy prefabrykacji wilgotność drewna ma jeszcze jedno znaczenie: precyzja. Centrum obróbcze wykonuje połączenia z dokładnością do milimetra, ale jeśli drewno skurczy się po kilku tygodniach, część tej precyzji się traci. Dlatego do więźby z CNC stosuje się drewno suszone – z tego samego powodu, dla którego stolarz nie zrobi mebla z mokrych desek.

Które drewno wybrać

Nie ma jednej odpowiedzi dla każdego dachu. Z doświadczenia:

• Tartaczne C24, suszone komorowo – rozsądny wybór przy typowej więźbie, gdy liczy się koszt, a poddasze nie będzie wykańczane od razu albo konstrukcja zostaje odkryta.
• KVH – dobry standard przy poddaszach użytkowych, gdzie zależy nam na stabilności i braku pęknięć w wykończeniu. Także tam, gdzie belki będą widoczne.
• BSH – tam, gdzie potrzebne są duże rozpiętości i przekroje: płatwie przy szerokich budynkach, belki nad dużymi otworami, konstrukcje bez słupów pośrednich.

W jednym dachu można też łączyć rodzaje drewna. Krokwie z KVH, a pojedyncza długa płatew z BSH to częste i sensowne rozwiązanie.

Na co patrzeć w ofercie

Pytając o więźbę, warto upewnić się, że oferta mówi wprost:

1. jaka jest klasa wytrzymałości drewna (np. C24, GL24h),
2. czy drewno jest suszone komorowo i do jakiej wilgotności,
3. czy elementy są strugane,
4. czy do dostawy dołączona jest deklaracja właściwości użytkowych.

Klasę drewna i przekroje zawsze określa projekt konstrukcyjny. Zmianę rodzaju drewna względem projektu zawsze warto skonsultować z konstruktorem.

Chcą Państwo porównać koszt więźby z różnych rodzajów drewna na konkretnym projekcie? Wystarczy napisać o tym w formularzu wyceny – przygotujemy warianty. O tym, jak chronić drewno po montażu, piszemy w tekście o impregnacji więźby.